Een houten vloer lakken na olie is niet zo simpel als een nieuwe laag eroverheen schilderen. Olie en lak verdragen elkaar namelijk slecht: de olie die in het hout is getrokken, stoot de lak af. Het resultaat is een coating die niet hecht, bladdert of vlekkerig droogt. Wil je van een geoliede vloer overstappen op een gelakte vloer, dan moet je eerst de olie volledig verwijderen.
Waarom olie en lak niet samengaan
Olie dringt diep in de houtporiën en voedt het hout van binnenuit. Lak werkt andersom: het legt een harde, beschermende film op het oppervlak. Die film heeft een schone, droge ondergrond nodig om goed te hechten. Zit er nog olie in het hout, dan kan de lak daar niet op grip krijgen. Je ziet dat terug in de afwerking: de lak droogt ongelijkmatig, trekt samen of laat los zodra er iets tegenaan schuurt.
Dit is geen kwestie van wachten tot de olie “oud genoeg” is. Ook een vloer die al jaren geleden is geolied, bevat nog resten olie in het hout. Tijd lost het probleem niet op; alleen grondig schuren en reinigen doet dat.
De vloer voorbereiden: olie verwijderen stap voor stap
De voorbereiding is het zwaarste deel van dit project. Plan hier de meeste tijd voor in. Een vloer van 30 vierkante meter kost al snel een volle dag werk, exclusief droogtijd.
- Schuren: Gebruik een vlakschuurmachine (ook wel bandschuurmachine of parketschuurmachine) met grof schuurpapier, te beginnen bij korrel 40. Slijp de bovenste laag van het hout volledig weg. Dit is de laag die het meeste olie bevat. Werk daarna verder met korrel 60 en sluit af met korrel 80 of 100 voor een gladde ondergrond. Vergeet de hoeken en randen niet; daarvoor gebruik je een randschuurmachine.
- Stof verwijderen: Zuig het schuurstof grondig op met een stofzuiger en ga daarna over het oppervlak met een vochtige, goed uitgewrongen doek. Laat de vloer volledig drogen.
- Ontvetten: Wrijf de vloer na het schuren in met een ontvetter of speciale reiniger voor houten vloeren. Dit verwijdert de laatste resten olie en vet. Lees de instructies van het product goed: sommige ontvettende middelen moeten inwerken en daarna worden afgenomen, anderen werken anders. Laat de vloer daarna volledig drogen, minimaal 24 uur.
Pas als de vloer volledig vrij is van olie, stof en vet, is hij klaar voor de lak. Sla deze stap niet over of beknibbel er niet op: de voorbereiding bepaalt voor negentig procent of de lak goed blijft zitten.
Houten vloer lakken na olie: de juiste volgorde
Gebruik een lak die geschikt is voor houten vloeren, zoals een watergedragen parketlak of een solventgedragen lak. Watergedragen lak droogt sneller en geeft minder geur; solventgedragen lak is iets taaier maar heeft een langere droogtijd en meer ventilatie nodig.
- Grondlaag: Begin altijd met een grond- of voorstrijklak. Die dringt iets dieper in het hout en geeft de afwerklagen een betere hechting. Laat de grondlaag volledig drogen volgens de opgave van de fabrikant, vaak 2 tot 4 uur.
- Tussenslijpen: Slijp licht tussen de lagen door met fijn schuurpapier (korrel 150 tot 180) of een schuurspons. Verwijder daarna opnieuw alle stof.
- Afwerklagen: Breng twee of drie afwerklagen lak aan, met telkens tussenslijpen en stof verwijderen. Meer lagen geven een hardere, duurzamere bescherming.
Laat de vloer na de laatste laag minimaal 24 uur rusten voor licht gebruik. Volledig uitgehard is de lak pas na 5 tot 7 dagen. Schuif in die periode geen zware meubels over de vloer en leg geen vloerkleden neer.
Wanneer is het verstandig om een vakman in te schakelen?
Schuren met een bandschuurmachine vraagt oefening. Wie te lang op één plek stilstaat, freest een kuil in de vloer. Te weinig schuren betekent dat er toch olie achterblijft en de lak niet hecht. Bij waardevolle vloeren, zoals brede eiken planken of visgraatparket, is het risico groot als je dit voor het eerst doet.
Een vakman heeft professionele machines, de juiste schuurkorrels en ervaring met het inschatten van hoeveel materiaal weggeschuurd moet worden. De kosten liggen naar schatting (2025) tussen de 15 en 30 euro per vierkante meter voor het volledig schuren en opnieuw afwerken, afhankelijk van de staat van de vloer en de regio. Dat is een aanzienlijk bedrag, maar het voorkomt dat je een dure vloer beschadigt of eindigt met een lak die na een paar maanden alweer loslaat.
Een geoliede vloer omzetten naar een gelakte vloer is te doen, maar het vraagt geduld en grondig voorwerk. De olie volledig verwijderen is niet onderhandelbaar: wie die stap overslaat, heeft binnen korte tijd een vloer die er slechter uitziet dan voor de behandeling. Doe je het goed, dan heb je een vloer die jarenlang meegaat zonder extra onderhoud.
